Uitzicht over meer

Nietsdoen als superkracht

We leven in een tijd waarin productiviteit en druk zijn gelden als norm. Hoe voller de agenda, hoe waardevoller je je soms voelt. Alsof je pas telt als je elke minuut van de dag efficiënt benut. Het gevolg is dat we onszelf overladen met to-do’s, verantwoordelijkheden en verwachtingen. Niet alleen van buitenaf, maar vooral ook vanuit onszelf. We willen een goede collega zijn, een betrokken ouder, een lieve partner, een behulpzame vriend(in) én ondertussen gezond, sportief en sociaal blijven. Geen wonder dat er voor nietsdoen nauwelijks ruimte overblijft.

Voor mijzelf is dat nietsdoen met vlagen nog steeds een uitdaging. Zeker als ik me in onrustig vaarwater begeef doordat de agenda’s overvol zijn bijvoorbeeld. Zie dan maar eens het hoofd koel te houden en de meer ontspannende activiteiten prioriteit te geven. Want heel eerlijk, als in de avond mijn billen de bank bijna raken, roept mijn hoofd kei hard: ik moet nog een cadeautje inpakken voor dat kinderfeestje, ik ben vergeten die ene afspraak in mijn agenda te zetten en terwijl ik rondkijk in de huiskamer vind ik dat er nog wel 10 kleine klusjes uitgevoerd kunnen worden. Stilzitten en niksen, daar heb ik juist op dat soort momenten moeite mee. Vaak zijn dat precies de dagen of weken dat rusten essentieel is om mezelf niet voorbij te lopen. De signalen dat ik behoefte heb aan gas terugnemen zijn er dan vaak al in lichte mate. Zo kan ik dan een wat korter lontje krijgen, minder uitgerust opstaan of moeite hebben om het overzicht te houden. De ratrace van het leven wordt dan steeds meer realiteit en dat is voor mijzelf, mijn gezin en eenieder met wie ik dan te maken heb echt minder prettig 😉. Wat maakt dat nietsdoen dan zo verdraaid lastig?!

In het niksen schuilt een enorme kracht. Wanneer we stoppen met rennen en onszelf toestaan niets te doen, ontstaat er ruimte. Ruimte om te voelen wat er speelt, om gedachten te laten bezinken en om ons lichaam tot rust te laten komen. Het is vaak in de stilstand dat we nieuwe energie vinden, creativiteit opborrelt of simpelweg het besef indaalt dat niet alles tegelijk hoeft. Ken je dat moment dat je onder de douche staat en ineens een oplossing hebt bedacht voor dat probleem dat je al dagen bezighield? Nou, dat ontstaat vooral wanneer er voldoende ruimte is voor nietsdoen.

Het wrange is dat we nietsdoen vaak zien als tijdverspilling, omdat er nog zoveel zaken zijn die belangrijker zijn. En laten we eerlijk zijn, na het weekend vertellen dat je vooral niets gedaan hebt, is niet bepaald heel aantrekkelijk voor velen. Want tsja, productief zijn en dingen gedaan krijgen is waar je op gewaardeerd wordt. Het goed voor elkaar hebben, je zaakjes op orde hebben en de boel onder controle.

We vergeten daardoor gemakkelijk dat nietsdoen een investering is, een noodzaak zelfs als je het mij vraagt. Door rust en herstel prioriteit te geven, worden we niet alleen veerkrachtiger, maar ook scherper, vriendelijker en effectiever in de dingen die er wél toe doen. Het heeft dus een positief effect op je productiviteit, wist je dat?

Misschien is het daarom tijd om nietsdoen niet langer te beschouwen als een zwakte of luxe, maar als een superkracht. Een vaardigheid die we mogen oefenen, net zo goed als we onszelf verbeteren in sporten, taken op het werk of een flexibele ouder zijn die leert meeveren met de behoeften van je kind. Want wie zichzelf toestaat stil te vallen, staat uiteindelijk sterker in beweging. Herstel is kei hard nodig om te kunnen knallen op je werk én de energie over te hebben om thuis te genieten van je gezin.

Mij gaat het steeds beter af om niets te doen en tegelijkertijd ben ik er ook nog steeds lerende in. Zo zei ik recent een keertje nee tegen de vraag om mee te gaan zwemmen met mijn man en kids. Op die manier hadden zij samen een leuke ochtend en ik een moment van stilte, alleen zijn zonder van alles te moeten. De weekenden probeer ik minimaal één dag leeg te houden, zodat er naast de sociale contacten in het weekend net zo goed ruimte is om zonder planning te kijken waar ik en mijn gezin zin in hebben. In de kleine dingen zit de grote kracht heb ik gemerkt, want wanneer ik in een fijne stoel gewoon eens heel bewust ga zitten en mijn zintuigen open zet, voel ik precies wat er zich afspeelt in mijn lijf. Wat aandacht nodig heeft. Of wanneer ik wandel in het bos en daar niet let op de tijd of de weg, maar vooral naar wat ik hoor, zie, ruik, voel en opmerk. Een paar minuten doelloos uit het raam staren, genietend van de bewegende blaadjes aan de bomen en de vogels die voor mijn huis op het muurtje op en neer hupsen.

Wat houdt jou tegen om niets te doen? Waar lukt het je al wel?